Topraklama Raporu Hakkında Bilinmesi Gereken Detaylar Nelerdir?

Resmi belge niteliğinde bir rapor olan Topraklama Raporu; yetkilendirilmiş kişi ve kuruluşlar tarafından matbu formlar üzeriden gerçekleştirilen analizlerin, dökümüdür. Topraklama hattının kanunda öngörülen asgari niteliklere sahip olup olmadığının testleri yapıldıktan sonra, yine kanun tarafından yetkilendirilmiş mercilerce onaylanması sürecinin son safhası olan rapor, günümüzde iş kanunu ilkelerinin esasları arasında yer almaktadır. Tabii konunun bu kadar önemsenmesinin sebebine değinmek gerekir. Bu noktada soracağımız soru; "topraklama nedir" veya "topraklama tesisatı neden gereklidir" Olmalıdır. Öncelikle topraklamanın teknik açıklamasını kısaca yapalım.

Topraklama Sistemi Nedir ve Nasıl Çalışır?

Topraklama tesisatı sistemi, elektrikli ve elektronik cihazların muhtemel akım kaçaklarının deşarjı için kullanılan sistemdir. Normalde faz ve nört olmak üzere iki hat üzerinden aktarılan elektriğin üçüncü kanalını teşkil eden topraklama, voltajın toprağa iletilmesini sağlayan sistemdir. Hemen her elektriksel donanım topraklama tesisatı sistemineihtiyaç duyar. Hatta hassas elektronik cihazlarda parazitin azaltılması için de topraklama hattı kullanılır. Bu hat öncelikle can güvenliği için tesis edilen bir donanımdır. Yüksek voltaj kaçakları halinde, elektriğin toprağa ulaşabilmesini sağlamak için kullanılır. Topraklama bulunan elektrik hatlarında, kaçak akım toprağa ulaşmak için en kolay yolu seçer. Yani, herhangi bir şekilde insan müdahalesi olsa da, bu yoldan ilerlemek yerine, toprak hattından ilerlemek söz konusu olacak ve insan vücuduna zarar gelmesi engellenecektir. Bununla birlikte, cihazın korunması için de topraklama hattı önemli bir yere sahiptir. İşte bu hayati riski azaltma özelliğinden dolayı Topraklama Raporu düzenli periyotlarla alınmak durumundadır.

Yasal Çerçevede Topraklama Zorunluluğu

6331 sayılı, İş Sağlığı ve Güvenliği Yasası, çalışma hayatında birçok standardı değiştirdi ve çalışma ortamlarında topraklama hattı da dahil olmak üzere daha önce benzeri görülmemiş iyileştirmelerin yapılması zorunlu hale geldi. İşverenlerin bir kısmı tarafından maliyet oluşturuyor olmaları sebebiyle olumlu karşılanmamış olsa da, uzun vadede can ve mal güvenliğinin temin edilmesi bakımından kanunda birçok önemli hususa yer verilmiştir. Öncelikle yanıcı ve patlayıcı maddeler ve elbette elektriksel donanımın sağlığa zararlı etkilerinin sınırlandırılması, bu alanda tedbirlerin alınması zorunluluk olarak getirilmiştir. 24500 sayılı Elektrik Tesislerinde Topraklamalar Yönetmeliği, 24246 sayılı Elektrik Kuvvetli Akım Tesisleri ve 18565 sayılı Elektrik İç Tesisleri Yönetmeliği, kapsamında, topraklama hatlarının oluşturulması ve düzenli olarak (yılda bir) kontrol edilip raporlanması zorunlu hale getirilmiştir. Topraklama Raporu; bu zorunluluğun sonucudur. Topraklama ölçümü yaptırmayan, raporu almayan veya ölçümleri neticesinde ortaya çıkan eksiklikleri gidermeyen yapı ve işyeri sahipleri, cezai müeyyide ile karşılaşırlar. Ayrıca Topraklama Raporu alınmayan işyerinde, herhangi bir kaza halinde ortaya çıkacak sonuçtan, işyeri yetkilileri ve patron müteselsilen sorumlu olurlar.

İş Sağlığı ve Güvenliği Bakımından Topraklama Raporu

6331 sayılı iş sağlığı ve güvenliği yasası Topraklama Raporu konusunda doğrudan bir hükümden ziyade yukarıda da bahsettiğimiz güvenlik yönetmelikleri kapsamında zorlayıcı hükümleri içerir. Kanuna göre riskli olarak kabul edilen tüm donanımların, diğer yönetmeliklerden belirtilen standartlar kapsamında can güvenliğini etkilemeyecek hale getirilmesi zorunludur. Yapılacak topraklama risk analizi neticesinde, işyerinin hangi yönetmeliğe tabi olacağı konusu netleşecektir. Yalnız, topraklama hattı benzeri donanımların zorunlu tutulması esasında genel geçer bir durumdur. 50V üzeride elektrik kullanan tüm elektriksel donanımların topraklama ihtiyacı söz konusu olduğundan, neredeyse tüm işyerleri için Topraklama Raporu belgesi almak zorunludur demek doğru olacaktır. Kanunun oldukça ağır cezai şartları ile muhatap olmamak ve olası olumsuzluklar halinde adli suçlu konumuna geçmemek için işverenlerin, işveren vekillerinin, meshul müdürlerin ve kısım şeflerinin konu ile ilgili olarak gerekli adımları atmaları ve/veya üstlerini konu hakkında uyararak şartların yerine getirilmesini sağlamaları gereklidir. Maliyetleri bakımından çok da yüksek sayılmayacak nitelikteki bu işlemlerin, çok ciddi para cezalarının önüne geçebileceğini, çok daha önemlisi can güvenliğini tehdit eden unsurları ortadan kaldırabileceğini unutmamak gerekir.  Tekrar altını çizmek gerekir ki, kanunda açıkça belirtilen bu tedbirin alınmamış olması, ağır kusur olarak kabul edilir ve ciddi cezalar söz konusu olacaktır. Bunun yanında Topraklama Raporu ile garanti altına alınan topraklama hattının güvenilirliği, uzun vadede elektriksel donanımların kesintisi çalışmasını da garanti altına alacaktır. Ülkemizde her ne kadar son yıllarda nitelikleri artmış olsa da elektrik dağıtım hatlarının olası problemleri ortaya çıkarabilmesi muhtemel kabul edilir. Yüksek akım veya yıldırım gibi durumlarda faaliyetinizi devam ettirmenizi sağlayan donanımların zarar görmemesi için Topraklama Raporu almalı ve sistemin güvenilir olduğundan emin olmalısınız. Ölçüm yaptırmak ve belge almak sandığınızdan çok daha kolaydır. İlgili yetkili kuruluşlara ve kişilere erişerek ölçümleri yaptırıp, belgenize hemen sahip olabilirsiniz.

Topraklama Raporu Fiyatı

Topraklama Raporu fiyatı, her yıl elektrik mühendisleri odası tarafından belirlenen bir taban fiyat listesi üzerinden çıkarılır. Elbette ölçümü yapacak ve raporu verecek firma bu rakamların üzerinde hizmet verebilir. Bu noktada birkaç kuruluşla görüşmenizde, örneğin bizi aramanızda fayda olacaktır. Bizi sizin için en uygun Topraklama Raporu fiyatları ile hizmet veriyoruz. Odanın belirlediği fiyat listesinde, erişim ve diğer masraflar için kuruluşun istediği bedel hizmeti talep eden kişi veya kuruluşça ödenir ifadesi yer alır. Biz, bu noktada işinizi kolaylaştırıyor ve kafa karıştıran fiyat politikaları yerine makul seviyede fiyatları öngörüyoruz. Topraklama ölçümü, topraklama raporu belgesi çıkartılması için en önemli unsurdur. Kaliteli ekipmanların kullanıldığı ve deneyimli personellerin görev aldığı süreçler neticesinde, yalnızca bir belgeye sahip olmakla kalmayıp, gerçek anlamda efektif bir donanıma sahip olabilirsiniz. Bunun için mümkün olduğunda, deneyimli ve işinin ehli kişi ve kuruluşları tercih etmeniz faydalı olacaktır. Her ne kadar kimi kaynaklarda her mühendis bu işlemi yapabilir deniyor olsa da, bu doğru değildir. Çok ucu topraklama raporu fiyatları ile size bir mühendis hizmet verebilir ama bu belgeyi imzalama yetkisi yoksa, maalesef rapor geçersiz olacaktır. Bu nedenle topraklama yetkilendirme belgesi sahibi kişi ve kuruluşlardan bu hizmeti aldığınızdan emin olunuz.

Kimler Topraklama Raporu Verebilir?

Topraklama ölçümü, gerekli donanıma sahip, elektrik teknisyenleri ve elektrik mühendisleri tarafından gerçekleştirilebilir. Ancak, kanun imza yetkisini herkese vermemektedir. Öncelikle Topraklama Raporu düzenleyebilmek için EMO üyesi olmak ve yetkilendirmek belgesine sahip olmak gerekir. Bunun yanında hizmeti veren kuruluşun, kanunda belirtilen standartlara uygun olması ve akredite olması gerekir. Yani, herhangi bir elektrik mühendisi veya teknisyenin hazırlayacağı topraklama raporu, imzalı ve kaşeli olsa da geçerli olmayacaktır. Bu alanda çoğunlukla İSG firmaları yetkilidir.

Topraklama Yetkilendirme Belgesi Nedir?

Topraklama Raporu; topraklama yetki belgesi sahibi olan Elektrik mühendisleri ve teknisyenler tarafından verilen belgedir. Bu belgeye sahip olabilmek için Elektrik mühendisleri odasının düzenleyeceği kurs programlarına katılmak ve kurs sonunda yapılacak sınavda başarılı olmak gerekir. Lisans diplomasına sahip olmak Topraklama Raporu hazırlayabilmek için yeterli şart olmadığından bu eğitimlere katılarak belgelendirme sahibi olmak zorunludur. Bu belgeye sahip mühendis ve teknisyenler, bireysel olarak ve kuruluşların bünyesinde Topraklama Raporu hazırlayabilirler. Topraklama Raporu; işyerleri için zorunlu bir belgedir ve yıllık olarak yenilenmesi gerekir. Sebeplerini yukarıda açıkladığımız üzere, bu belgeyi edinmek bir külfet değil, bir güvenlik tedbiridir. Tüm işverenlerin ve hatta zorunlu olmasa dahi tüm yapı sahiplerinin yaşam ve çalışma alanlarının güvenliğini sağlamak için bu tedbiri almaları ve denetimlerini düzenli olarak yaptırmaları gereklidir. Can güvenliği, ticari donanım ve emtianın güvenliği gibi bir çok noktada fayda sağlayacak bu donanım, gelişen koşullar sayesinde kolayca kurulabilmekte ve firmamız gibi kuruluşlar sayesinde güvenli olup olmadıkları test edilebilmektedir.